Svartahaf,
Flag of Turkey

Flag of Ukraine

Flag of Russia

Flag of Bulgaria


SVARTAHAF
.

.

Utanrķkisrnt.

[Romanian flag]

Svartahaf er innhaf milli sušausturhluta Evrópu og Litlu-Asķu.  Žaš tengis Mišjaršarhafi (Eyjahafi) um Bosporussund, Marmarahaf og Dardanellsund.  Rśmenķa, Bślgarķa og evrópski hluti Tyrklands eru vestan žess.  Śkraķna, Rśssland og Georgķa eru noršan žess og austan og allur sušurhluti žess liggur aš Tyrklandi.

Svartahafiš er ķ kringum 1200 km langt frį austri til vesturs og mest 610 km breitt.  Heildarflatarmįl žess er u.ž.b. 436.400 km² (Azov-haf ekki tališ meš).  Krķmskagi teygist śt ķ Svartahaf noršanvert og myndar hiš grunna Azov-haf aš austanveršu og Karkinitskiy-flóa aš vestanveršu.  Azov-hafiš er nęstum ašskiliš Svartahafi.  Mestur hluti afrennslis Miš- og Austur-Evrópu rennur til Svartahafs um įrnar Dnepr, Dnestr, Sušur-Bug og Dónį.  Einnig rennur talsvert vatn til žess um įrnar Don (ķ Azov-haf) og fjölda smęrri vatnsfalla.  Frį noršanveršri Litlu-Asķu renna įrnar Coruh, Yesil Irmak, Kizil Irmak og Sakarya.  Botn Svartahafs liggur u.ž.b. 1830 m nešan yfirboršsins og mesta dżpi er 2135m.  Oft er stormasamt į Svartahafi, einkum į veturna.  Noršanvindar eru rķkjandi į žessu hafsvęši.

Svartahafiš er aušugt af styrju og öšrum fisktegundum.  Žaš er mikilvęg samgönguleiš fyrir öll löndin ķ kringum žaš fyrir alls konar flutninga.  Helztu hafnirnar eru Odessa, Kherson og Sevastopól ķ Śkraķnu, P’ot’I og Bat’umi ķ Georgķu, Novorossiysk ķ Rśsslandi, Constanta ķ Rśmenķu, Burgas og Varna ķ Bślgarķu og Samsun, Sinop og Trabzon ķ Tyrklandi.

Siglingar į Svartahafi hófust snemma.  Forn-Grikkjum og Rómverjum var tķšförult um žaš ķ erindum verzlunar og hernašar og sķšar Bżzantķnumenn.  Ķ žrjįr aldir eftir 1453, žegar Ottómanar nįšu Konstantķnópel, höfušborg og sķšasta vķgi Bżzantķnumanna, var Svartahaf nęstum lokaš erlendum višskiptum.  Rśssaveldi fór aš ógna yfirrįšum Tyrkja viš Svartahaf į 18. öld.  Samkvęmt samningunum, sem voru geršir ķ Parķs eftir Krķmstrķšiš, opnašist Svartahaf fyrir verzlun allra žjóša og var gert aš hlutlausu svęši.  Įriš 1870 hafnaši Alexander II, Rśssakeisari, hlutleysisįkvęši samningsins og kom upp flota herskipa viš Svartahafiš.  Rįstefna Evrópurķkja, sem var haldin, samžykkti žessar ašgeršir en stašfesti jafnframt rétt Tyrkjasoldįns til aš loka Dardanell- og Bosporussundunum fyrir herskipum.  Eftir ósigur Tyrkja ķ rśssnesk-tyrkneska strķšinu 1877-78 fengu Rśssar aukinn višskiptaréttindi į Svartahafi.  Ķ fyrri heimsstyrjöldinni baršist rśssneski flotinn viš Tyrki
.
Ķsland er fįmennasta landiš ķ sögunni sem tryggir sér sęti į lokamóti HM ķ knattspyrnu karla (2018) eftir 2:0-sigur į Kósóvó į Laugardalsvelli 9. oktober 2017.
Strįkarnir
dvelja hótel Nadezhda ķ bęn­um Gelendzhik viš Svarta­hafiš į mešan HM stendur yfir.


.

 TIL BAKA        Feršaheimur - Garšastręti 36 - 101 Reykjavik - info@nat.is - Heimildir         HEIM